[zarys rozmieszczenia grup etnograficznych]

Na terenie obecnego województwa podkarpackiego po drugiej wojnie światowej w 1947 roku wyróżnialiśmy dziewięć grup etnograficznych, a to:

a) Lasowiaków [zamieszkałych między Mielcem a rzeką San]

b) Mazurów [zamieszkałych między wsią Machowa a Ropczycami]

c) Rzeszowiaków [zamieszkałych między Sędziszowem Małopolskim a rzeką

d) Pogórzan [dzielących się na :

e) Zamieszańców [wsadzonych jakby klinem między Pogórzan Zachodnich i

f)  Dolinian [skupionych głównie w rejonie Sanoka i Leska]

g) Łemków [zamieszkałych w Beskidzie Niskim między Krynicą a Komańczą]

h) Bojków [zamieszkałych w Bieszczadach od Baligrodu i Cisnej po
    wschodnią granicę Polski]

i) Rusinów - zwanych często Ukraińcami [zamieszkałych od Birczy po

   wschodnią granicę Polski]

Sześć z pierwszych grup etnicznie wywodziło się z języka polskiego, trzy ostatnie związane były z językami: ruskim, czyli ukraińskim i częściowo słowackim.

Ta kulturowa mieszanka stworzyła niepowtarzalne piękno naszej podkarpackiej ziemi. W latach pięćdziesiątych XX wieku ówczesna władza usiłowała zatrzeć ślady tych lokalnych kultur, szczególnie rusińskich, ale na szczęście do końca im się to nie udało.

Dzisiaj jest możliwość zwiedzania wytworów kulturowych tych grup etnograficznych, które zostały zachowane w dwóch wspaniałych skansenach: Kolbuszowej w północnej części Podkarpacia i Sanoku w jego południowo-wschodniej części. W każdym z nich znajdują się zabytki związane ludnością zamieszkującą ziemię dębicką, czyli Lasowiakami, Mazurami i Pogórzanami Zachodnimi. Ziemia dębicka skupiła w sobie te trzy grupy etnograficzne, będąc jakby na ich wzajemnym przecięciu, które ponadto zostały wzbogacone ludnością pochodzenia wołoskiego, tatarskiego, rusińskiego, jak i niemieckiego oraz czeskiego. Ta społeczność sama z siebie nie wykształciła żadnej charakterystycznej kultury ludowej będąc tylko beneficjentką już istniejących.